Herkenning
De alpenwatersalamander (Ichthyosaura alpestris) is met 80–110 mm middelgroot. Bovenkant donker grijsbruin, fijn gespikkeld; buik fel oranje zonder vlekken — uniek onder Nederlandse salamanders (kleine watersalamander heeft wel zwarte stippen op oranje buik). Mannetjes hebben in paartijd opvallende lichtblauwe flanken met witte streep. Een lage gegolfde rugkam ontwikkelt zich bij mannetjes.
Ecologische waarde
Beperkt tot oost- en zuid-Nederland (Achterhoek, Twente, Limburg). Beschermd onder Wet natuurbescherming. Voorkeur voor schaduwrijke bospoelen geeft hem een specifieke ecologische niche — droogt minder snel uit dan zonnige poelen.
Leefwijze
Paartijd maart–mei. Eitjes worden in waterplantbladeren gevouwen — tot 200 per vrouwtje. Larven ontwikkelen 2–3 maanden. Volwassenen leven van mei–juli in water, daarna landfase tot oktober — onder bladstrooisel of in muizenholen. Overwinteren op land of in dieper water.
In de ecotuin
Vraagt schaduwrijke vijver van 2+ m² met flauwe oever en dichte vegetatie. Aanwezigheid alleen in geschikte regio's (oost-/zuid-NL). Plant moeraszegge, witte klaverzuring, dalkruid in de schaduwzone rond de vijver voor landfase-habitat.
Tips
- Schaduwrijke vijver van 2+ m² in tuin met loofbomen
- Dichte oeverbegroeiing met varens en bostuin-flora
- Geen vissen
- Geen pesticiden in straal van 100 m
