Herkenning
De bruine kikker (Rana temporaria) is een middelgrote amfibie van 6 tot 9 centimeter. De kleur varieert sterk van lichtbruin tot olijfgroen of roodbruin, vaak met donkere vlekken. Kenmerkend is de donkere oorvlek (tympanum) achter het oog. De achterpoten zijn relatief kort vergeleken met de groene kikker. De buik is witachtig met donkere marmeringen. In het voorjaar zijn parende mannetjes blauwgrijs gekleurd.
Ecologische waarde
De bruine kikker is een veelzijdige predator die een breed scala aan ongewervelden eet: vliegen, muggen, slakken, kevers, spinnen en wormen. Op het land foerageert hij in vochtig grasland en onder struiken. Het kikkerdril en de larven vormen op hun beurt voedsel voor libellen, waterjuffers, waterkevers en vogels als de merel en reiger.
Als indicatorsoort wijst de aanwezigheid van de bruine kikker op een gezond, vochtig ecosysteem met schoon water en voldoende biodiversiteit.
Leefwijze
De bruine kikker is een van de eerste amfibieën die in het voorjaar actief wordt. Al in februari trekken ze naar voortplantingswateren waar de mannetjes zachtjes kwaken. Het vrouwtje zet een klomp van 1.000 tot 4.000 eitjes af in ondiep water. De dikkopjes ontwikkelen zich in twee tot drie maanden tot kleine kikkertjes.
Na de voortplanting keert de bruine kikker terug naar het land waar hij leeft in vochtige, beschutte plekken. Hij overwintert in de modder op de bodem van vijvers of onder bladhopen en compost op het land.
In de ecotuin
De bruine kikker heeft een visloze vijver nodig met flauwe oevers en ondergedoken waterplanten als fonteinkruid en hoornblad voor de eiafzet. Zorg dat de vijver op sommige plekken minimaal 60 centimeter diep is voor overwintering. Op het land zijn vochtige schuilplekken onder stenen, hout en in dichte begroeiing essentieel.
Vermijd het schoonmaken van de vijver in het vroege voorjaar wanneer kikkers paren en dril aanwezig is.
Tips
- Leg een vijver aan met flauwe oevers en een dieper gedeelte voor overwintering
- Zet geen vissen in de vijver want die eten dril en dikkopjes op
- Creëer een vochtige corridor van de vijver naar beschutte plekken in de tuin
- Laat waterplanten groeien die zuurstof aan het water toevoegen en schuilplaatsen bieden
