Herkenning
Het vliegend hert (Lucanus cervus) is met 35–95 mm onze grootste inheemse kever. Mannetjes hebben enorme, gewei-achtige vergrote bovenkaken die een derde van de lichaamslengte beslaan en gebruikt worden voor man-tegen-man-gevechten om vrouwtjes. Het lichaam is glanzend kastanjebruin tot zwart. Vrouwtjes zijn kleiner en hebben kortere kaken. In vlucht zijn ze majestueus traag — als kleine helikopters.
Ecologische waarde
Een ecologisch icoon. Larven leven 4–6 jaar in rotte eikenstammen en -stronken; ze zijn afhankelijk van een biotoop dat in 70 jaar industriële bosbouw bijna verdween. Volwassen kevers verschijnen in mei en leven slechts 4–6 weken. Beschermd onder Habitatrichtlijn; in NL kwetsbaar tot bedreigd.
Leefwijze
Vrouwtje legt eitjes in rotte eikenstronk; larve eet zich gedurende 4–6 jaar door het hout. Verpopt aan onderkant; volwassen kever sluipt uit in mei–juni. Mannetjes vechten in lucht boven open eikenbos om vrouwtjes; gewei is geen schade-wapen maar werp-instrument. Volwassen kevers eten boomsap aan beschadigde eikbast.
In de ecotuin
Niet realistisch in een typische tuin om aan te trekken — vraagt oude eikenstronken die decennia rot mogen worden. Wel: laat dode eikenstronken staan in tuinen aan oude eikenlanen. Een dood stuk eik in een hoek kan over 20 jaar een potentieel nest worden.
Tips
- Behoud oude eikenstronken in tuin of laan — niet weghalen
- Plant een eik voor de toekomst — over 80 jaar geschikt habitat
- Meld waarnemingen bij EIS Kenniscentrum Insecten
- Bescherm oude eiken in jouw buurt — meld bij gemeente bij dreigende kap
