Aurelia's · Inheems in Nederland

Gehakkelde aurelia

Polygonia c-album

dagactiefoverwinteraarbosrandvlinderwaardplant-brandnetel
Gehakkelde aurelia

Wikimedia Commons / Public domain

Karakter

Onmiskenbaar door zijn gekartelde vleugelrand — alsof iemand er hapjes uit heeft genomen. Op de onderkant van de achtervleugel een witte 'C' — de wetenschappelijke naam is letterlijk 'C-album'.

Soort & Leefwijze

vlinderDagactief

Actieve maanden

jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
nov
dec

Grootte

vleugelspanwijdte 45–55 mm

Voedsel

Rups: brandnetel, hop, iep, ribes. Vlinder: rottend fruit, koninginnenkruid, vlinderstruik, honingdauw.

Nuttig voor

bestuiving

Beschermd

Niet beschermd

Biotoop

Bosranden, lanen, ruige tuinen, oude landgoederen en stedelijk groen met oude bomen.

Herkomst

Inheems

Oorspronkelijk in Nederland

Aantrekken in de tuin

Brandnetel-hoek + één oude appel die mag rotten in de hooizoldering. De vlinder zoekt gefermenteerde sappen in nazomer en herfst.

Herkenning

De gehakkelde aurelia (Polygonia c-album) is direct herkenbaar aan de sterk gekartelde vleugelranden, alsof er stukjes uitgehapt zijn. Bovenkant: warm oranjebruin met zwarte vlekken en een smalle donkere zoom. Onderkant: gemarmerd grijsbruin met op de achtervleugel een opvallende witte 'C' of komma — de bron van zowel de Nederlandse als de Latijnse naam.

Ecologische waarde

Waardplanten zijn brandnetel, hop, iep, hazelaar en ribes (aalbes, kruisbes). De vlinder bezoekt nectarbronnen in de zomer maar speelt vooral een rol in de late zomer en herfst, wanneer hij gefermenteerd fruit en honingdauw eet — een ecologische niche die weinig andere vlinders bezetten.

Leefwijze

Twee generaties per jaar. De zomergeneratie (juli) is helderder en oranjer; de overwintergeneratie (vanaf augustus) is donkerder en bruinerig — een beschermingskleur voor in de winter. De volwassen vlinder overwintert tussen schorsen of in een takkenril en kan al in maart bij de eerste warme dagen vliegen.

In de ecotuin

Een fantastische 'overgangsvlinder' tussen seizoenen. Een takkenril, een hooizolder of een schuurhoek met luchtige rommel zijn essentieel voor overwintering. Een rottende appel-pop op een hoek van het terras trekt nazomerse vlinders direct aan.

Tips

  • Behoud een brandnetelhoek met ruige stengels — minimaal 4 m²
  • Bouw een takkenril of laat oude takken liggen voor overwinteraars
  • Leg een rottend appel of peer op een vlonder in september-oktober
  • Plant koninginnenkruid en hop voor zomer-nectar

Veelgestelde vragen

Over Gehakkelde aurelia

Hoe herken je Gehakkelde aurelia?+

Onmiskenbaar door zijn gekartelde vleugelrand — alsof iemand er hapjes uit heeft genomen. Op de onderkant van de achtervleugel een witte 'C' — de wetenschappelijke naam is letterlijk 'C-album'.

In welk biotoop leeft Gehakkelde aurelia?+

Bosranden, lanen, ruige tuinen, oude landgoederen en stedelijk groen met oude bomen.

Wat eet Gehakkelde aurelia?+

Rups: brandnetel, hop, iep, ribes. Vlinder: rottend fruit, koninginnenkruid, vlinderstruik, honingdauw.

Hoe trek je Gehakkelde aurelia aan in je tuin?+

Brandnetel-hoek + één oude appel die mag rotten in de hooizoldering. De vlinder zoekt gefermenteerde sappen in nazomer en herfst.

Wanneer is Gehakkelde aurelia actief?+

Gehakkelde aurelia is in Nederland actief in: maart, april, mei, juni, juli, augustus, september, oktober.

Bronnen & verder lezen

Laatst bijgewerkt: 1 mei 2026.