Metselbijen · Inheems in Nederland

Wilde bij

Osmia bicornis

bestuiversolitaire bijholenbroeder
Wilde bij

Wikimedia Commons / CC BY-SA 4.0

Karakter

Een compacte, rossig behaarde bij die in holle stengels en boorgaten nestelt. De rosse metselbij is een uiterst efficiënte bestuiver van fruitbomen in het vroege voorjaar.

Soort & Leefwijze

insectDagactief

Actieve maanden

jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
nov
dec

Grootte

8–13 mm

Voedsel

Nectar en stuifmeel

Nuttig voor

bestuivingfruitbestuiving

Beschermd

Niet beschermd

Biotoop

Tuinen, boomgaarden, bosranden en zonbeschenen muren nabij klei- of leemhoudende bodem.

Herkomst

Inheems

Oorspronkelijk in Nederland

Aantrekken in de tuin

Hang een bijenhotel met bamboestengels of geboorde gaten van 8-10 mm op een zonnige, zuidgerichte muur. Bied klei of leem aan als nestmateriaal.

Herkenning

De rosse metselbij (Osmia bicornis) is een compacte, solitaire bij van 8 tot 13 millimeter. Het vrouwtje heeft een dicht rossig behaard achterlijf met een zwarte kop en borst. Het mannetje is kleiner met een witharig gezicht en lichtere beharing. In tegenstelling tot honingbijen verzamelt de metselbij stuifmeel onder haar buik in een speciale buikschuier, in plaats van in korfjes aan de poten.

Ecologische waarde

De rosse metselbij is een superbestuiver van fruitbomen. Onderzoek toont aan dat één metselbij evenveel appelbloesem bestuift als 120 honingbijen. Dit komt doordat ze het stuifmeel losser in de buikharen transporteert, waardoor meer stuifmeel op de stempel van de volgende bloem terechtkomt. Ze is actief bij lagere temperaturen dan honingbijen en bestuift ook bij bewolkt weer.

De rosse metselbij steekt niet tenzij ze wordt platgedrukt, wat haar volledig veilig maakt nabij kinderen en huisdieren.

Leefwijze

De rosse metselbij is een solitaire bij: elk vrouwtje bouwt zelfstandig een nest in holle stengels, boorgaten of kieren in muren. Ze metst met leem of klei compartimenten in de gang, vult elk compartiment met een voorraad stuifmeel en nectar, legt er een ei op en sluit het af. De larven ontwikkelen zich in de zomer, verpoppen zich en overwinteren als volwassen bij in de cocon.

De vliegtijd is kort: slechts zes tot acht weken in het vroege voorjaar, precies samenvallend met de bloei van fruitbomen.

In de ecotuin

Hang een bijenhotel op een zonnige, zuidgerichte muur op 1 tot 2 meter hoogte. Gebruik bamboebuisjes of in hardhout geboorde gaten van 8 tot 10 millimeter doorsnede en 10 centimeter diep. Bied in de buurt klei of vochtige leem aan als metselmateriaal. Zorg voor vroegbloeiende planten als wilg, sleedoorn en fruitbomen als voedselbron.

Vervang het nestmateriaal om de twee tot drie jaar om ophoping van parasieten te voorkomen.

Tips

  • Plaats een bijenhotel op het zuiden, beschut tegen regen en wind
  • Gebruik gaten van 8-10 mm doorsnede, glad aan de binnenkant
  • Bied een bakje met vochtige klei of leem aan als nestmateriaal
  • Plant vroegbloeiende fruitbomen en wilgen als voedselbron in het voorjaar

Veelgestelde vragen

Over Wilde bij

Hoe herken je Wilde bij?+

Een compacte, rossig behaarde bij die in holle stengels en boorgaten nestelt. De rosse metselbij is een uiterst efficiënte bestuiver van fruitbomen in het vroege voorjaar.

In welk biotoop leeft Wilde bij?+

Tuinen, boomgaarden, bosranden en zonbeschenen muren nabij klei- of leemhoudende bodem.

Wat eet Wilde bij?+

Nectar en stuifmeel

Hoe trek je Wilde bij aan in je tuin?+

Hang een bijenhotel met bamboestengels of geboorde gaten van 8-10 mm op een zonnige, zuidgerichte muur. Bied klei of leem aan als nestmateriaal.

Wanneer is Wilde bij actief?+

Wilde bij is in Nederland actief in: maart, april, mei, juni.

Bronnen & verder lezen

Laatst bijgewerkt: 6 april 2026.